Prawidłowe nawyki - drogą do zdrowia Twojego dziecka

 

Wpływ nawyków z dzieciństwa

 

   —Coraz więcej doniesień naukowych świadczy o tym, że nieprawidłowe żywienie w pierwszych latach życia w znaczący sposób wpływa na ryzyko występowania chorób cywilizacyjnych, takich jak otyłość, nadciśnienie tętnicze, choroby sercowo – naczyniowe, czy miażdżyca w życiu dorosłym. Złe nawyki żywieniowe utrwalone w dzieciństwie tylko nasilają prawdopodobieństwo zachorowania, dlatego ich kształtowanie należy rozpoczynać tak wcześnie, jak to możliwe. Wypracowanie odpowiednich przyzwyczajeń w okresie wczesnego dzieciństwa z pewnością zaprocentuje, zapewniając prawidłowy rozwój malca oraz zachowanie zdrowia i sprawności w życiu dorosłym.

 

Nieprawidłowości w żywieniu dzieci

 

   —Podkreślenia wymaga fakt, że dzieci w Polsce jedzą coraz mniej owoców i warzyw oraz przetworów z mleka,  a wzrasta spożycie przez nie frytek i słodkich napojów, które z warzywami, owocami i mlekiem mają niewiele wspólnego. Konsekwencją takiego odżywiania dzieci są: niedobór żelaza wapnia, żelaza, potasu, niedobór magnezu, jodu i witaminy D oraz nadmiar soli i cukru. Wypijanie soków owocowych, jedzenie słodyczy, szczególnie między posiłkami, z łatwością może odebrać dziecku apetyt na standardowy, normalny posiłek, ponieważ 1 szklanka soku pomarańczowego odpowiada aż 2. dużym owocom, a większość słodyczy dostarcza ponad 200 kcal w jednej porcji.

 

—   Obecnie stwierdza się również zbyt wczesne wprowadzanie słodyczy do diety małych dzieci. W wieku 1,5 – 2 lata większość z nich je codziennie słodkie ciastka, a prawie połowa pije wyłącznie soki i napoje. Również duża część przedszkolaków spożywa nadmierne ilości cukru. Słodycze traktujemy często jako nagrodę i element wychowawczy. Przecież prawie każde dziecko zje nawet nielubianą potrawę, o ile się ją osłodzi, a dobre zachowanie bardzo często nagradzane jest cukierkiem czy batonikiem.

 

—   Nieregularność i opuszczanie posiłków jest efektem naśladowania stylu życia dorosłych. Szczególnie istotne w żywieniu dziecka jest pomijanie śniadania, najważniejszego posiłku w diecie dzieci, które ważne jest aby było pełnowartościowe i w swoim składzie zawierało zarówno węglowodany, jak również białka oraz tłuszcze. W jego skład powinny wchodzić: produkty mleczne (np. szklanka mleka/jogurt/kefir lub zupa mleczna), pieczywo i/lub płatki zbożowe – źródło węglowodanów złożonych, masło, produkt białkowy tj. wędlina, jajko, ser, ryba oraz owoce i/lub warzywa.

 

—   Już od najmłodszych lat dzieci spędzają za dużo czasu przed telewizorem i komputerem, mała aktywność fizyczna, co sprzyja konsumpcji wysokokalorycznych przekąsek i dokonywaniu niewłaściwych wyborów żywieniowych. Dodatkowo brak ruchu zwiększa ryzyko nadwagi i otyłości oraz chorób z nimi związanych. Uważajmy również na to, co dzieci oglądają w telewizji, szczególnie dotyczy to reklam, na które są one szczególnie podatne i często przejmują z nich „wpadające w ucho” sformułowania. Małe dzieci nie rozumieją przekazu reklamy, a ich producenci z pełną świadomością wykorzystują elementy bajkowe i łatwe do zapamiętania piosenki. Dodatkowo, gdy bohaterami filmów reklamowych  są dzieci, wzmacnia się proces identyfikacji.

 

—   Brak urozmaicenia i mało atrakcyjnie wyglądające potrawy nie zachęcają malca do jedzenia. W dodatku nawet dorosłym jedzenie tej samej zupy przez 3 dni może się znudzić, nawet jeśli jest najlepsza na Świecie. Często również wiele dzieci odmawia zjedzenia posiłku, wcale nie dlatego, że nie lubi danej potrawy, ale podana porcja jest zbyt duża dla jego małego żołądka. To naturalne, że dzieci jednego dnia mają większy apetyt, a innego mniejszy, więc nie oczekujmy, że będą zjadały codziennie takie same ilości pokarmów. Również nieprzyjemna atmosfera podczas posiłków, rozwiązywanie problemów i konflikty, każdego mogą zniechęcić do jedzenia.

 

Kształtowanie prawidłowych nawyków żywieniowych

 

—Rodzice – najlepszy wzorzec

   Nic nie wpływa na zachowania i nawyki dziecka tak silnie jak przykład rodziców. Dziecko od najmłodszych lat nabywa wiedzę o świecie, obserwując najbliższą rodzinę. Jeśli rodzice spożywają posiłki w biegu, jedzą nieregularnie, nie zwracają uwagi na właściwe zróżnicowanie diety – dziecko prawdopodobnie będzie zachowywało się podobnie. Oprócz uważnego opracowania jadłospisu wszystkich członków rodziny korzystne (i przyjemne) jest również wspólne spożywanie posiłków. Dzięki temu dziecko poznaje zasady zachowania przy stole i wzmacnia więź z rodzicami.

 

—Mniej cukru i soli 

   Z badań wynika, że około 90% dzieci do trzeciego roku życia spożywa zbyt dużo soli, a 80% zbyt dużo cukru. Rodzice często doprawiają potrawy podawane dziecku, ponieważ wydają im się one zbyt mało wyraziste w smaku. Układ pokarmowy małego dziecka dopiero się rozwija, a sól, cukier czy „dorosłe” produkty nadmiernie go obciążają i utrudniają prawidłowe działanie. Zrezygnuj z podawania słonych lub sztucznie dosładzanych produktów (takich jak słodkie kaszki, herbatki i soki)  – maluch przyzwyczajony do ich spożywania w dzieciństwie z dużym prawdopodobieństwem wybierze podobne smaki w późniejszym życiu.

 

—Woda do wszystkiego

   Ucz dziecko, że najlepszym napojem gaszącym pragnienie jest woda. W diecie niemowląt najlepiej używać wody mineralnej niskozmineralizowanej (< 500 mg/ 1 litr rozpuszczonych składników) i niskosodowej (< 20 mg jonów sodu/ 1 litr). Dzieci starsze mogą pić wodę o wyższym stopniu mineralizacji (< 1000 mg/ 1 litr).

 

—Zasada „słodkiej soboty”

   Najlepiej jest wprowadzić zasadę tzw. „sobotniego cukierka”. Postarajmy się podawać dziecku ulubione łakocie w jeden wybrany przez nie dzień tygodnia i zawsze do głównego posiłku lub jako podwieczorek. Niech to będą produkty dostarczające oprócz cukru innych składników odżywczych np.: ciasto drożdżowe, biszkopty, herbatniki, koktajle mleczno – owocowe, kisiele czy budynie zamiast czekoladowych batonów i cukierków oraz gazowanych napojów.

 

—Zacznij od…

   Przekazujmy wiedzę dotyczącą zdrowego pożywienia i zdrowego stylu życia się podczas robienia zakupów spożywczych i w czasie wspólnego przygotowywania posiłków – doskonałej okazji do zacieśniania więzi. Wykorzystajmy ten czas na naukę i zwrócenie uwagi na zdrowe i niezdrowe artykuły. Ponadto, jeśli dzieci same decydują o tym, co należałoby zakupić dla całej rodziny, zazwyczaj chętniej później  zjadają wybrane przez siebie produkty.

 

—Przyzwyczajaj do sportu

   Od najmłodszych lat przyzwyczajaj dziecko do codziennej aktywności fizycznej. Zdrowy ruch jest kluczowy w prowadzeniu zdrowego stylu życia, poprawia samopoczucie i sprzyja również profilaktyce przeciw chorobom. Zapewnijmy dziecku odpowiednią dawkę ruchu, zezwalając na nie więcej niż 1 godz. spędzane przed monitorem komputera, i/lub telewizorem. Nie wstawiajmy tych urządzeń do pokoju dziecka. Propagujmy codzienną, wspólną i regularną aktywność fizyczną.

                                                                                                      Opracowała: Agata Wrońska

—

—

—